Bitcoin Adresi Nedir ve Nasıl Alınır?

Son güncelleme: 1 ay önce

Kripto para cüzdanı, dijital ortamda kripto para tutup, bu paralarla işlem yapmayı sağlayan yazılımdır. Birçok kripto para cüzdanı, kullanıcıların birden fazla Bitcoin adresi oluşturmasına izin verir, ancak bu özellik kripto para borsalarında nadiren kullanılır.

Çok sayıda Bitcoin cüzdan sağlayıcısı olmasına rağmen, birçok yeni kullanıcı bir cüzdan oluşturmakta zorlanmaktadır. Mobil, donanım ve kripto para borsası cüzdanları en popüler üç seçenektir, ancak sahteciliğe ve dolandırıcılığa karşı çok dikkatli olmak gerekir.

Çeşitli Bitcoin cüzdan sağlayıcıları, Bitcoin (BTC) göndermek ve almak için kullanılabilecek bir Bitcoin adresi (genel anahtar olarak da bilinir) oluşturmanıza izin verir. Bu cüzdanlardan bazıları ayrıca size özel anahtarlara erişim sağlar ve gerekirse paranızı hızlı bir şekilde başka bir cüzdana taşımanıza izin verir.

Genel ve özel anahtarlarınızı karıştırmamanız oldukça önemlidir. Özel anahtarınıza erişimi olan herkes fonlarınızı kontrol edebileceğinden, bunu kimseyle paylaşmamalısınız.

Genel anahtar; public key olarak bilinir. Adından anlaşılacağı üzere bu anahtarı herkesle paylaşabilirsiniz. Aslında bir nevi IBAN adresi gibidir diyebiliriz. Kripto para ile ödeme almak istiyorsanız genel anahtarınızı karşı taraf ile paylaşmalısınız.

Özel anahtar; private key olarak bilinir. Bu anahtarı kimseye söylememeniz gerekir. Bir nevi bankacılık şifreniz gibi düşünebilirsiniz. Nasıl ki bankacılık şifrenizi kimseye söylemiyorsunuz, aynı şekilde özel anahtarınızı da kimseye söylememelisiniz.

Bitcoin adresi nedir?

Basit bir ifadeyle, bir Bitcoin adresi, Bitcoin cüzdanınız için kripto paraların gönderilebileceği sanal bir konum olarak düşünülebilir.

Bir Bitcoin cüzdanı oluşturduğunuzda, bir genel anahtar ve bir de özel anahtar alırsınız. Özel anahtar, söz konusu cüzdanın sahibi olduğunuzu kanıtlarken, genel anahtar cüzdanınıza para almak için kullanılır. Genel anahtar ve özel anahtar asimetrik şifreleme ile bağlanır; özel anahtar genel anahtarı türetmek için kullanılabilir, ancak genel anahtar özel anahtarı tahmin etmek için asla kullanılamaz. Bu nedenle, özel anahtarınızı kimseyle paylaşmamanız önemlidir. Genel anahtarı IBAN veya hesap no, özel anahtarı ise bankacılık şifreniz olarak düşünebilirsiniz.

Bir Bitcoin adresi, 26 ila 35 alfanumerik karakterden oluşur; bu karakterler adres gönderiminde kullanım kolaylığı için bir QR kod formatına dönüştürülür. Her yeni işlem için alıcı yeni bir tek kullanımlık adres oluşturur.

Bitcoin adreslerine örnekler

Yukarıda belirtildiği gibi, Bitcoin adresleri 26 ila 35 alfanumerik karakter uzunluğundadır. Üç farklı Bitcoin adresi türü vardır:

  • Pay-to-PubKey-Hash (P2PKH) – Orijinal bitcoin adresidir. Kullanım oranı: %64
  • Pay to script hash (P2SH) – Kullanım oranı: %30
  • Bech32 – Kullanım oranı: %6

Tüm cüzdanlar üç adres formatını da desteklemez. Büyük ihtimalle kullandığınız cüzdan P2PKH yani orijinal bitcoin adres formatını destekliyordur. Ancak örneğin Bech32 formatını destekleyen çok az sayıda cüzdan ya kripto para borsası vardır.

P2PKH adresleri

P2PKH adresleri orijinal Bitcoin adres biçimidir ve Legacy veya standart adresler olarak da bilinir. 1 rakamı ile başlarlar ve büyük/küçük harf duyarlıdırlar. Tüm cüzdanlar Legacy adresleri desteklemektedir; bir Segwit adresinden legacy bir adrese gönderilen Bitcoin’i alabilmeniz gerekir. P2PKH adresleri için işlem ücretleri genellikle daha yüksektir.

Kullanım oranı en yüksek adres P2PKH adreslerdir. 100 kişiden 64’ü bu adresi kullanır.

P2PKH adresler SegWit uyumlu değildir ancak yine de herhangi bir P2PKH adresinden başka bir SegWit adresine sorunsuz bir şekilde bitcoin gönderebilirsiniz. P2PKH adresinden bitcoin gönderirken ödeyeceğiniz işlem ücreti SegWit ile gönderirken ödeyeceğinizden genellikle daha yüksektir. Çünkü orijinal bitcoin adresi ile yapılan işlemlerin boyutları daha büyüktür.

Örnek Adres: 1FWu4Z9NoBWnguurBCdXpmM2xuiog6kbdy

Binance borsasının kullandığı örnek bir legacy/orijinal Bitcoin adresi. Görüleceği üzere adres 1 ile başlamaktadır. Bu onun legacy adres olduğu anlamına gelir.
Binance borsasının kullandığı örnek bir legacy/orijinal Bitcoin adresi. Görüleceği üzere adres 1 ile başlamaktadır. Bu onun legacy adres olduğu anlamına gelir.

P2SH adresleri

İç içe geçmiş SegWit veya Pay to script hash (P2SH) adresleri, P2PKH adreslerine benzer bir yapı kullanır, ancak 1 rakamı yerine 3 ile başlar. Bu format, Bitcoin işlemlerinden imza verilerini ayırarak, Bitcoin bloklarında saklanan işlem verilerinin boyutunu azaltan SegWit veya segregated witness güncellemesini desteklemek için tanıtıldı. Daha açık ifadeyle konuşursak, bu güncelleme P2SH adreslerinin işlem ücretlerini düşürdüğü anlamına gelir.

P2SH adresleri fonksiyonalite olarak legacy adreslerden daha kapsamlıdır. Örneğin birden fazla kişinin bir işlemi imzalaması gerektiği durumlarda multisig fonksiyonu kullanılır.

Örnek Adres: 3C3nZhpVjjDGo7vGzBCTJkKfYzCGWGLWsq

Aralık 2020 itibariyle mevcut BTC’lerin %30‘u P2SH destekleyen bir adres kullanıyor.

Aralık 2020 itibariyle mevcut BTC'lerin %30'u P2SH destekleyen bir adres kullanıyor.
Aralık 2020 itibariyle mevcut BTC’lerin %30’u P2SH destekleyen bir adres kullanıyor.

Bech32 adresleri

Bech32 adresleri “bc1” ile başlar ve büyük/küçük harfe duyarlı değildir. Adresteki karakter sayısı legacy ve P2SH’deki karakter sayısından fazladır. Bech32 native (yerel) SegWit adresleridir ve SegWit işlemlerini tam olarak destekler, bu da daha düşük işlem ücretlerine olanak sağlar, ancak tüm borsalar ve cüzdan sağlayıcıları tarafından desteklenmezler. Örneğin Binance SegWit adresini desteklemez ancak Türk kripto para borsası BTCTurk Bech32 adresleri desteklemektedir. Yine bir diğer Türk kripto para borsası Paribu ise sadece Bech32’yi desteklemektedir.

BTCTurk hem standart hem de Bech32 (SegWit) adres formatını desteklemektedir.
BTCTurk hem standart hem de Bech32 (SegWit) adres formatını desteklemektedir.

Örnek Adres: bc1qwdanan7d5dq99l6v7z65a4x50cqf2rep6wj9z6

Aralık 2020 itibariyle mevcut BTC’lerin %5.9’u Bech32 destekleyen bir adres kullanıyor.

Aralık 2020 itibariyle mevcut BTC'lerin %5.9'u Bech32 destekleyen bir adres kullanıyor.
Aralık 2020 itibariyle mevcut BTC’lerin %5.9’u Bech32 destekleyen bir adres kullanıyor.

Bitcoin Adresi Nasıl Alınır?

Bitcoin adresi almak için bir kaç farklı yöntem vardır. Şimdi gelin bu yöntemleri inceleyelim.

Yöntem 1: Mobil Cüzdan

Mobil cüzdanlar, kripto para birimlerini saklamak için basit ve etkili bir yol olarak gittikçe popülerlik kazanıyor. Bu kadar popüler olmalarının nedeni, erişilebilirliği ve kullanım kolaylığı. Çoğu kripto para mobil cüzdanı, çok çeşitli kripto para birimlerini tek bir yerde saklayabilir ve hem Android hem de iOS cihazlarda kullanılabilir.

Investopedia’ya göre 2020’nin en popüler mobil cüzdanları aşağıdakiler;

  • ExodusYeni başlayanlar için ideal.
  • Electrum – İleri seviye kullanıcılar için ideal.
  • Mycelium – Sadece bitcoin’i destekliyor.

Bir mobil cüzdan edinmek için, Google Play Store veya Apple App Store’da “Bitcoin cüzdanı (Bitcoin wallet)” veya ” kripto para cüzdanı (cryptocurrency wallet)” gibi terimleri aratmanız yeterli. Cüzdan seçerken çok sayıda kullanıcıya ve olumlu yorumlara sahip cüzdanları indirmenizi öneririz. Yukarıda listelediğimiz 3 cüzdan en fazla kullanıcıya ve olumlu repütasyona sahip cüzdanlardır. Örneğin Electrum piyasadaki en eski cüzdanlardan biridir. Uygun bir mobil cüzdan seçtikten sonra, Bitcoin cüzdanınızı oluşturabileceksiniz. Bu genellikle cüzdana erişimi kontrol etmek için benzersiz bir güvenlik PIN’i oluşturmayı içerir.

Ayrıca, 12 ila 24 kelimelik bir kurtarma anahtarı (recovery key) yazmanız gerekecektir. Kurtarma anahtarı cihazınıza erişimi kaybederseniz cüzdanınızı geri yüklemek için kullanıldığı için son derece önemlidir. O yüzden bu anahtarı bir kağıda not edip onu çok güvenli bir yerde saklamanızı öneririz.

Yöntem 2: Donanım Cüzdanı

Belki de bir Bitcoin cüzdanı oluşturmanın en güvenli yolu, mevcut birçok kripto para donanım cüzdanından birini kullanmaktır. Donanım cüzdanları soğuk cüzdan (cold wallet) olarak da bilinir. Bunlar, kullanıcıların kripto para birimlerini offline bir ortamda depolamasına izin veren ve bir dizi donanım ve yazılım tabanlı güvenlik katmanı tarafından güvence altına alınan fiziksel kasalardır.

Çoğu kripto para donanım cüzdanı çok çeşitli saldırılara karşı güvenlidir, ancak pahalı olabilirler, bu da onları geniş bir kripto para portföyüne sahip olanlar için en uygun hale getirir. Yani çok yüksek rakamlarda kripto paranız varsa kesinlikle donanım cüzdanı kullanmanız önerilir.

Donanım cüzdanları genellikle kullanıcıların çok çeşitli kripto para birimleri için adres oluşturmasına izin verir, Bitcoin (BTC), Ethereum (ETH) ve Tether (USDT) çoğunluğu tarafından desteklenir.

Bitcoin cüzdanınızı bir donanım cüzdanında oluşturmak için önce cihazı ayarlamanız gerekir. Bu işlem sırasında, cihazda hangi kripto para birimlerini yönetmek istediğinizi seçmeniz istenebilir. Alternatif olarak, Ledger’in ürettiği gibi bazı donanım cüzdanları, eşlik eden bir uygulama kullanarak farklı kripto para birimleri için desteği hızlı bir şekilde eklemenize ve kaldırmanıza olanak sağlar.

Kullandığınız cihaza bağlı olarak, Bitcoin cüzdanınızı oluşturabilirsiniz. Bu işlem de birinci yöntem gibi genellikle bir kurtarma ifadesi kaydetmeyi ve cihaza erişimi sınırlamak için bir PIN ayarlamayı içerir.

Yine Investopedia verilerine göre 2020’nin en iyi donanım cüzdanları aşağıdakiler.

  • Ledger Nano X – Piyasadaki en iyi soğuk cüzdan. Aralık 2020 itibariyle Türk alışveriş sitelerinde yaklaşık 1200-1300 TL‘ye satılıyor.
  • Trezor Model T – Genel anlamda Nano X ile aynı işlevlere sahiptir. Ekstra olarak Trezor cüzdandan doğrudan bazı kripto para borsalarına bağlanabilirsiniz. Aralık 2020 itibariyle Türk alışveriş sitelerinde yaklaşık 1000-1200 TL‘ye satılıyor.
  • Ledger Nano S – Nano X ile 100’e yakın cüzdan oluşturabilirken, Nano S ile sadece 18 adet cüzdan oluşturabilirsiniz. Nano X’in lite versiyonu diyebiliriz. Aralık 2020 itibariyle Türk alışveriş sitelerinde yaklaşık 500-600 TL‘ye satılıyor.

Yöntem 3: Kripto Para Borsası

Kripto para borsaları, Bitcoin’i saklamak için son derece popüler bir yoldur, çünkü genellikle ücretsiz bir kripto para cüzdanı sunarlar. En popüler kripto para borsalarının büyük bir kısmı, kullanıcıların bir hesap açtıktan sonra çok çeşitli kripto para birimlerini depolamasına ve yönetmesine izin verir, ancak diğerleri bu özellik etkinleştirilmeden önce kullanıcıların kimlik doğrulamasını ve kara para aklama (AML) sorularını tamamlamalarını gerektirir.

Seçtiğiniz kripto para borsasında cüzdan özelliğini etkinleştirdikten sonra, web sitesinin para yatırma veya cüzdan bölümünde bir para yatırma adresi bulabilir veya oluşturabilirsiniz. Çoğu kripto para borsası, kullanıcıların tek bir kripto para için birden fazla adres oluşturmasına izin vermez ve her işlem için aynı adresi yeniden kullandırır.

Çoğu kripto para borsası kullanıcılara bir kripto para birimi cüzdanı sunsa da, tüm borsaların güvenilir olmadığını unutmamak önemlidir. Hackerlar borsaları sürekli hedef almaktadır ve bir hacker saldırısında borsada tuttuğunuz kripto paralarınız çalınabilir. Burada kullanıcıların mevduatlarını çalmayı hedefleyen sahte borsaların da bulunduğunu belirtmek gerekir. O yüzden kripto paralarınızı borsalarda tutarken bu riskleri göz önünde bulundurun. Örneğin 2010 yılında kurulan Mt.Gox borsası o zamanlar bitcoin al-sat işlemlerinin neredeyse %70’ini elinde bulunduruyordu. 2014 yılında firma kullanıcılarına ait 850.000 adet bitcoin’in çalındığınu duyurdu ve iflas ilan ederek kapandı.

Bu nedenle, bir borsa seçmeden önce kendi araştırmanızı yapmanız ve iyi bir üne sahip olmayan platformlardan uzak durmanız önemlidir. En köklü ve güvenilir isimlerden bazıları Coinbase, Binance, Kraken ve Gemini‘dir, ancak bunlardan başka pek çok seçenek de bulunmaktadır. En popüler Türk kripto para borsaları arasında BTCTurk ve Paribu bulunmaktadır.

Facebook Yorumları

Bir Cevap Yazın